Vladan Desnica
Vladan Desnica — hrvatski pisac, romanopisac, pripovedač, pesnik i esejista — rođen je 17. septembra 1905. godine u Zadru, a preminuo 4. marta 1967. u Zagrebu. Smatra se jednom od najznačajnijih ličnosti hrvatske književnosti 20. veka, a posebno je poznat po svojoj psihološkoj prozi, filozofskim razmišljanjima i modernističkim pripovednim tehnikama.
Poticao je iz ugledne porodice povezane sa kulturnim životom Dalmacije. Studirao je pravo u Zagrebu i Parizu, a diplomirao u Zagrebu. Radio je kao pravnik, ali se nakon Drugog svetskog rata posvetio književnom stvaralaštvu. Pisao je i prevodio sa više jezika, te se bavio književnom i likovnom kritikom.
Njegova prva zbirka pripovedaka, Olupine na suncu (1952), bila je usredsređena na ljudske sudbine, usamljenost i unutrašnje sukobe. Roman Zimsko ljetovanje (1950) prikazuje grupu građana Zadra koji tokom rata pronalaze utočište u dalmatinskom zaleđu. Ključne teme ovog dela uključuju sukob urbanog i ruralnog sveta, ratnu svakodnevicu i društvene predrasude.
Njegovo najpoznatije delo, Proljeća Ivana Galeba (1957), predstavlja kapitalno ostvarenje hrvatskog modernističkog romana. Kroz razmišljanja bolesnog intelektualca, Desnica istražuje vreme, sećanje, umetnost, ljubav, smrt i smisao postojanja. Roman odlikuju introspekcija, esejistički delovi i nelinearno pripovedanje.
Među značajnim proznim delima izdvajaju se zbirke Proljeće u Badrovcu (1955) i Fratar sa zelenom bradom (1959), kao i pripovetka Koncert. Takođe je objavio zbirku poezije Slijepac na žalu (1956) i napisao dramu Ljestve Jakovljeve. Desničin stil odlikuju precizan jezik, ironija, psihološka dubina i filozofska složenost. Posebno ga zanimaju odnos pojedinca i društva, prolaznost života i granice ljudskog razumevanja.
Svojim delima dao je značajan doprinos razvoju modernog hrvatskog romana i intelektualne proze, ostavljajući za sobom književno nasleđe koje i dalje podstiče na razmišljanje o čovečanstvu, umetnosti i egzistenciji.
Naslovi u ponudi
Koncert
The concert is Desnica's screenplay for the 1954 film of the same name, directed by Branko Belan. Desnica was dissatisfied with Belan's interpretation and rewriting of the original script, so he published the script in the form of this special book.
Proljeće u Badrovcu
The collection "Spring in Badrovac" (published in Belgrade in 1955 by Prosveta, reprinted in Zagreb by SKD Prosvjeta in 2019) brings together short stories written by Desnica in the 1950s, focused on a Dalmatian village in post-war chaos.
Proljeće u Badrovcu
Spring in Badrovec (1955), the first edition of a collection of short stories by Vladan Desnica. Lyrical-reflexive stories from the Dalmatian region, written by Desnica in the 1950s, focused on a Dalmatian village in post-war chaos.
PSHK #117: Zimsko Ljetovanje / Pripovijesti
Volume 117 of the *Five Centuries of Croatian Literature* series presents the novel *Winter Holiday* and a selection of Desnica’s short stories. This edition was prepared by Vlatko Pavletić.
