Istok – Zapad: roman kineske žene
„Istok i Zapad“ (1930) je prvi roman Perl S. Bak. U formi ispovesti, on prikazuje duboki sukob između Istoka i Zapada, tradicije i modernosti, kroz njen brak sa kineskim lekarom školovanim u Americi.
Perl S. Bak (1892–1973), američka književnica koja je odrasla u Kini kao ćerka misionara, objavila je roman Istočni vetar: Zapadni vetar 1930. godine. U hrvatskom prevodu pojavio se pod naslovom Istok – Zapad (roman Kineskinje) i bio je veoma popularan u međuratnom i posleratnom periodu.
Roman je napisan u prvom licu – u obliku intimne ispovesti mlade Kineskinje Kvej-lan, članice stare aristokratske porodice sa vezanim stopalima. Udata je za mladog kineskog lekara koji se školovao u Americi i doneo zapadne ideje. Kroz svoju priču, Bak suptilno suprotstavlja dva sveta: tradicionalnu Kinu (konfučijanski običaji, ženska potčinjenost, velike porodice, rituali) i moderni Zapad (individualizam, nauka, rodna ravnopravnost, nova medicina).
Delo je suptilna hronika kulturnog sukoba i postepenih promena unutar jedne kineske porodice. Autorka sa velikim razumevanjem prikazuje unutrašnju borbu Kvej-lan, koja polako prihvata nove vrednosti, ali ne odbacuje u potpunosti svoju tradiciju. Roman je pun lirskih opisa kineskog života, pejzaža i običaja, a istovremeno je kritika krutosti starih običaja (npr. vezivanje stopala, potčinjavanje žena).
Istok – Zapad je preteča Bukinog remek-dela Dobra zemlja. Stil je jednostavan, topao i human, bez patetike, što je postalo zaštitni znak njenog pisanja. U svoje vreme, roman je bio važan prozor u kinesku dušu i kulturu za Zapad.
U hrvatskoj recepciji, bio je deo popularne fikcije i smatra se jednim od Bukinih najuspešnijih ranih dela. Danas se čita kao klasičan primer književnosti o kulturnom sukobu Istoka i Zapada.
Jedan primerak je u ponudi
