Moja djeca I: Dva života od kolijevke do groba – Zapisci i razmišljanja

Delo slovačke književnice i kulturne aktivistkinje Elene Maroti-Šoltes sastavljeno je od autobiografskih beleški u kojima autorka prati život svoje dece od njihovog rođenja do prerane smrti. Hrvatsko izdanje knjige objavljeno je u dva dela, od kojih prvi obuhvata početni deo ovog dirljivog životnog svedočanstva.

Delo je nastalo na osnovu ličnih dnevničkih beleški koje je autorka vodila tokom dugog perioda porodičnog života. U centru narativa su njena ćerka Elenka i sin Ivan, čije odrastanje, obrazovanje, karakterne osobine i životne puteve autorka opisuje sa izuzetnom emotivnom iskrenošću. Knjiga počinje scenama detinjstva, porodičnim radostima i svakodnevnim iskustvima, ali se postepeno razvija u duboko razmišljanje o prolaznosti života, roditeljskoj odgovornosti i ljudskoj patnji.

Posebna vrednost dela je spoj autobiografije, dnevnika i psihološke proze. Šoltesova ne prikazuje samo događaje već i sopstvena osećanja, strahove, nade i unutrašnje borbe. Njeno majčinstvo postaje centralna tema kroz koju ispituje smisao života, porodične odnose i ljudsku sudbinu. Stil je obeležen toplinom, introspekcijom i emotivnom dubinom, zbog čega se knjiga smatra jednim od najvažnijih autobiografskih dostignuća slovačke književnosti.

Pored lične dimenzije, delo pruža i dragocen pregled društvenih i kulturnih uslova srednjeevropskog građanskog društva krajem 19. i početkom 20. veka. Kao istaknuta predstavnica slovačkog ženskog pokreta, Elena Maroti-Šoltesova u svojim spisima nenametljivo pokreće pitanja položaja žene, vaspitanja dece i uloge porodice u društvu. Moja deca stoga nisu samo porodična hronika već i univerzalno svedočanstvo o ljubavi, gubitku i trajnoj vezi između roditelja i dece.