Putovi pored znakova

Carska diploma od 20. oktobra 1860. godine označila je kraj Bahovog apsolutizma, jednog od najmračnijih perioda u novijoj hrvatskoj istoriji, perioda koji je u književnosti obeleženo suzbijanjem renesansnog entuzijazma, kulturnom depresijom, germanizacijom i regresijom. Šezdesetih godina 19. veka kulturni život ponovo počinje slobodnije da se razvija, a novi zamah se primećuje u svim oblastima. Dah slobode, nakon decenija discipline, osetio se i u književnosti. Na književnu scenu stupa nova generacija pisaca, koja će u naredne dve decenije zadavati osnovni ton hrvatskoj književnosti. Nova generacija se okupljala uglavnom oko časopisa „Naše gore list“ (osnovan 1861. godine od strane zagrebačkog trgovca Mija Krešića) i „Glasonoše“ (osnovanog u Karlovcu od strane štampara Abela Lukšića, takođe 1861. godine). Ako pomenemo i činjenicu da je Ljudevit Gaj 1863. godine obnovio „Danicu“ (koja je izlazila do kraja 1867. godine), zatim objavljivanje novina „Književnik“, „Slavonac“, „Dragoljub“, a od 1869. i „Vienca“, očigledno je da su se postepeno stvarali uslovi za razvijeniji i diferenciraniji književni život....