Erich Fromm

Erih From (Frankfurt na Majni, 23. mart 1900 – Muralto, Švajcarska, 18. mart 1980) bio je nemačko-američki psihoanalitičar, socijalni psiholog i filozof, kao i jedna od najznačajnijih ličnosti humanističke psihoanalize. Njegov rad objedinjuje psihologiju, filozofiju, sociologiju i etiku, stavljajući u središte pažnje ljudsku slobodu, ljubav, otuđenost i odnos pojedinca prema društvu.

Odrastao je u jevrejskoj porodici, studirao sociologiju u Hajdelbergu – gde je 1922. godine doktorirao – a potom se usavršavao u oblasti psihoanalize. Bio je povezan sa Frankfurtskom školom i Institutom za društvena istraživanja, doprinoseći razvoju potonjeg povezivanjem frojdovske psihoanalize sa marksističkom kritikom društva. Nakon dolaska nacista na vlast, emigrirao je u Sjedinjene Američke Države, a kasnije je radio i u Meksiku.

Međunarodno priznanje stekao je knjigom Bekstvo od slobode (1941), u kojoj istražuje zašto bi savremeni čovek, suočen sa nesigurnošću i odgovornošću, mogao da se odrekne slobode zarad autoritarnih sistema. U delu Čovek za sebe postavlja temelje humanističke etike, dok u knjizi Zdravo društvo analizira psihološke posledice kapitalizma, konformizma i otuđenosti. Njegovo najpoznatije delo, Umeće ljubavi (1956), prikazuje ljubav kao aktivnu sposobnost koja zahteva znanje, disciplinu, odgovornost i brigu, a ne samo kao osećanje. U knjizi Imati ili biti? (1976) suprotstavlja dva osnovna načina ljudskog postojanja: posedovanje i autentično življenje.

Ostala značajna dela uključuju Psihoanaliza i religija, Zaboravljeni jezik, Marksovo shvatanje čoveka, Anatomija ljudske destruktivnosti, Umeće ljubavi i Revolucija nade.

From je kritikovao potrošačko društvo, autoritarnost, nacionalizam i dehumanizaciju, zalažući se za društvo zasnovano na solidarnosti, kreativnosti i ljudskom dostojanstvu. Njegova dela, pristupačna a istovremeno filozofski utemeljena, ostavila su trajan uticaj na psihologiju, društvenu teoriju i savremena razmišljanja o ljubavi, slobodi i smislu ljudskog života.