Jugoslavenstvo danas
„Jugoslovenstvo danas“ (1982) ispituje koncept jugoslovenstva u kontekstu političkih, kulturnih i društvenih uslova SFR Jugoslavije, u periodu nakon Titove smrti. Delo istražuje istorijske korene jugoslovenske ideje i izazove u savremenom trenutku.
Matvejević počinje ispitivanjem istorije jugoslovenstva, od Ilirskog pokreta i ideja Josipa Juraja Štrosmajera do stvaranja Jugoslavije posle Prvog svetskog rata. Analizira kako se jugoslovenstvo, kao ideja ujedinjenja južnoslovenskih naroda, razvijalo kroz političke projekte, ali je nailazilo i na otpor nacionalizama. U kontekstu osamdesetih godina 20. veka, Matvejević kritički procenjuje stanje jugoslovenske federacije, ističući tenzije između centralizma i republikanskih interesa, kao i između kolektivne ideje i individualnih identiteta.
Autor se osvrće na ulogu kulture, jezika i književnosti u oblikovanju jugoslovenstva, ali i na birokratske i ideološke deformacije koje su ugrožavale tu ideju. Sa jasnoćom i erudicijom, Matvejević upozorava na opasnosti od rastućih nacionalističkih tendencija i postavlja pitanje da li jugoslovenstvo može opstati bez prisile. Njegov stil je analitičan, ali prožet melanholijom zbog neizvesne budućnosti zajedničke države.
Jugoslovenstvo je danas cenjeno zbog svoje intelektualne dubine i pronicljive kritike. Delo ostaje relevantno kao svedočanstvo o složenosti jugoslovenske ideje i njenim izazovima uoči raspada države.
Jedan primjerak je u ponudi
